Archives par mot-clé : bouddhisme

Kháng thư của các tổ chức xã hội dân sự độc lập về việc nhà cầm quyền cưỡng chế và phá hủy chùa Liên Trì

[ndlr] La dernière pagode contestataire affiliée à l’Eglise Bouddhique Unifiée du Viêt-Nam a vécu ses dernières heures. Nous reproduisons ci-dessous la lettre de protestation des organisations de la société civile et des organisations indépendantes au sujet de la réquisition arbitraire et de la destruction de la Pagode Liên Tri par le régime actuel.

Kháng thư của các tổ chức xã hội dân sự độc lập về việc nhà cầm quyền cưỡng chế và phá hủy chùa Liên Trì

Vào lúc 7 giờ sáng ngày 08-09-2016, nhà cầm quyền Quận 2, thành phố Sài Gòn đã huy động xe cứu thương, xe cứu hỏa, xe phá sóng và 50 xe ô-tô chở khoảng 500 nhân viên thuộc nhiều ban ngành (công an đa phần mặc thường phục), trang bị súng ống, dùi cui, roi điện, bình hơi cay, phá cổng xông vào chùa Liên Trì ở khu đô thị mới Thủ Thiêm. Họ dùng loa phóng thanh đọc cái gọi là “lệnh cưỡng chế” rồi lục soát mọi căn phòng, đồng thời cấm người trong chùa điện thoại, quay phim, chụp ảnh. Đang khi đó, với không ít lực lượng hung dữ, họ phong tỏa mọi con đường đến chùa (thậm chí canh giữ từ xa và từ cả mấy hôm trước) để ngăn chận mọi hành động hiệp thông và phản đối (cụ thể của Hội đồng Liên tôn Việt Nam sáng ngày 08-09).

Theo ghi nhận tức thời, Hòa thượng Viện chủ Thích Không Tánh đã dứt khoát từ chối đề nghị “bồi thường” và “hoán đổi” đưa ra trước đó nhiều lần của nhà cầm quyền, cũng như không ký vào bất cứ giấy tờ nào của lực lượng cưỡng chế. Các vị sư khác trong chùa thì tọa kháng để phản đối cách bất bạo động.

Lợi dụng việc Hòa thượng Viện chủ ngất xỉu do phẫn uất trước hành vi ngang ngược và phải đem đi cấp cứu (có sự tháp tùng của Thượng tọa Trú trì), nhà cầm quyền đã buộc các vị sư còn lại cùng chuyển các hũ tro cốt và đồ đạc lên xe đưa về Cát Lái xa xôi, tống vào ngôi nhà hẻo lánh mà họ đã xây để hoán đổi nhưng hoàn toàn không có công năng của một ngôi chùa. Nay thì chùa Liên Trì đã bị hoàn toàn phá hủy.

Như thế là một cơ sở của Phật giáo có giá trị văn hóa lâu đời (hơn 70 năm), có ảnh hưởng tâm linh quan trọng (nơi vô số Phật tử đến lễ bái kinh kệ và gởi tro cốt cầu siêu), có đóng góp nhân quyền kiến hiệu (làm chỗ tá túc cho dân oan khiếu kiện, chỗ an ủi cho thương binh VNCH, chỗ sinh hoạt cho các tổ chức xã hội dân sự độc lập) đã hoàn toàn bị xóa sổ sau nhiều cơ sở tôn giáo tại địa bàn Thủ Thiêm, để nhà cầm quyền tiến tới việc xây dựng một khu đô thị mới, tự hào sẽ hiện đại nhất Đông Nam Á, sạch bóng mọi dấu vết tôn giáo tâm linh, đúng theo tâm địa vô thần duy vật.

 

Trước sự việc đau thương và bất nhẫn này, các tổ chức xã hội dân sự độc lập ký tên dưới đây tuyên bố :

1 – Nhiệt liệt hoan nghênh và cảm phục Hòa thượng Thích Không Tánh cùng chư tăng chùa Liên Trì -trong tình thế căng thẳng ấy- đã tỏ ra bất khuất khi quyết liệt từ chối tự di dời chùa, từ chối nhận tiền bồi thường và không chấp thuận hoán đổi, để bảo vệ sự tồn tại rất cần thiết của cơ sở Phật giáo lâu năm này, sự tự do tôn giáo rất quan trọng giữa lòng xã hội, và để bảo đảm nhu cầu tâm linh rất chính đáng của cư dân khu đô thị mới.

2 – Cực lực phản đối nhà cầm quyền Cộng sản VN từ trung ương tới địa phương đã dựa vào một nguyên tắc được hiến định và luật hóa nhưng hoàn toàn phi lý và ngang ngược: “Đất đai, tài nguyên… do Nhà nước đại diện chủ sở hữu” (Hiến pháp đ. 53, Luật Đất đai điều 5), để tự tiện trục xuất người dân (cá nhân hay tập thể) khỏi nơi cư trú và sinh hoạt, mà đa phần vì lý do kinh doanh, lợi ích tài chính, gây nên thảm trạng dân oan lên tới hàng triệu người. Não trạng bất nhân và bất công, độc đoán và độc địa này phát xuất từ hành động cướp chính quyền từ tay nhân dân cách đây 71 năm, tước bỏ mọi nhân quyền lẫn dân quyền từ đó cho tới hiện giờ, và tước đoạt nhiều mảng đất đai của Tiên tổ mà dâng cho ngoại bang để hy vọng giữ vững quyền lực.

3 – Nghiêm khắc nhắc nhở những kẻ cướp đoạt tài sản nhân dân – và qua đó chà đạp tự do tôn giáo – trong bộ máy cai trị rằng: nhân nào sinh quả ấy, mọi hành vi tội ác thế nào cũng bị trừng phạt; và rằng kháng thư này là một trong những hồ sơ của bản cáo trạng mà nhân dân và lịch sử dành cho đảng và nhà cầm quyền Cộng sản trong tòa án công lý tương lai. Bản cáo trạng này mới đây còn được nối dài thêm tội ác cướp đoạt quyền của nhân dân được sống trong môi trường an lành và Tổ quốc được có một lãnh hải an ninh, qua việc nhà cầm quyền góp tay với Formosa Trung Quốc làm nhiễm độc biển.

4 – Tha thiết kêu gọi chính phủ Hoa Kỳ đặt lại Việt Nam vào Danh sách các Nước cần Quan tâm đặc biệt (CPC) vì những vi phạm quyền con người, nhất là quyền tự do tôn giáo một cách liên tục, và vì những chủ trương tìm kiếm lợi nhuận cho phe đảng cách phi pháp. Chúng tôi cũng kêu gọi mọi chính phủ dân chủ năm châu hãy có những biện pháp chế tài đối với chế độ bóc lột và đàn áp nhân dân tại Việt Nam.

Làm tại Việt Nam ngày 11 tháng 09 năm 2016

Các tổ chức xã hội dân sự độc lập đồng ký tên:

1- Bạch Đằng Giang Foundation. Đại diện: Thạc sĩ Phạm Bá Hải.
2- Ban Vận động Văn đoàn Độc lập VN. Đại diện: PGS TS Hoàng Dũng
3- Diễn đàn Bauxite Việt Nam. Đại diện: Giáo sư Phạm Xuân Yêm
4- Diễn đàn Xã hội Dân sự. Đại diện: Tiến sĩ Nguyễn Quang A
5- Hiệp hội Đoàn kết Công nông. Đại diện: Mục sư Đoàn Văn Diên
6- Hội Ái hữu Tù nhân Chính trị và Tôn giáo VN. Đại diện: Ông Nguyễn Bắc Truyển
7- Hội Anh em Dân chủ. Đại diện: Mục sư Nguyễn Trung Tôn
8- Hội Bảo vệ Quyền Tự do Tôn giáo. Đại diện: Cô Hà Thị Vân.
9- Hội Bầu bí Tương thân. Đại diện: Ông Nguyễn Lê Hùng.
10- Hội Cựu tù nhân Lương tâm. Đại diện: Bác sĩ Nguyễn Đan Quế
11- Hội đồng Liên tôn Việt Nam. Đại diện: Các Đồng chủ tịch: Mục sư Nguyễn Hoàng Hoa, Linh mục Phan Văn Lợi, Chánh trị sự Hứa Phi, Nhân sĩ Lê Văn Sóc, Hòa thượng Thích Không Tánh.
12- Hội Giáo chức Chu Văn An. Đại diện: Thầy Vũ Mạnh Hùng.
13- Hội Người dân Đòi quyền sống. Đại diện: Bà Hồ Thị Bich Khương
14- Hội Nhà báo Độc lập. Đại diện: Tiến sĩ Phạm Chí Dũng
15- Khối Tự do Dân chủ 8406. Đại diện: Lm Nguyễn Văn Lý và Ks Đỗ Nam Hải
16- Mạng lưới Blogger Việt Nam. Đại diện: Bà Phạm Thanh Nghiên
17- Người Bảo vệ Nhân quyền. Đại diện: Ông Vũ Quốc Ngữ.
18- Nhóm Linh mục Nguyễn Kim Điền: Linh mục Nguyễn Hữu Giải
19- Nhóm Từ đảng. Đại diện: Ông Vi Đức Hồi
20- Phong trào Liên đới Dân oan. Đại diện: Bà Trần Ngọc Anh
21- Sài Gòn báo. Đại diện: Linh mục Lê Ngọc Thanh
22- Tổ chức Bảo vệ Tôn giáo và Sắc tộc. Đại diện: ông Huỳnh Trọng Hiếu
23- Tổ chức Tập hợp Vì Nền Dân chủ. Đại diện BS Nguyễn Quốc Quân.
 

Các tổ chức chính trị đồng ký tên

1- Đại Việt Quốc Dân Đảng. Đại diện: Ông Trần Trọng Đạt, Chủ tịch
2- Việt Nam Quốc Dân Đảng. Đại diện: Ông Lê Thành Nhân, Chủ tịch Hội đồng Chấp hành TƯ

 

 

Source : Dan Lam Bao

Buddhist Literacy in Early Modern Northern Vietnam – 23–24 September 2016

[ndlr] Annonce d’un colloque sur les textes bouddhistes de l’ancien Viêt-Nam.

BUDDHIST LITERACY IN EARLY MODERN NORTHERN VIETNAM

Presented by Rutgers: The State University of New Jersey & The Vietnamese Nôm Preservation Foundation

23 September – 24 September, 2016

Recent work from a number of quarters has scrutinized the notion of “East Asia,” as a cosmopolitan zone unified by shared script, literary language, and educational traditions. Vietnam’s inclusion in modern mappings of “Southeast Asia” has often obscured its critical membership in an East Asian cultural zone, a fact that has limited potentially fruitful comparative work with Korea, China, and Japan. One of the most important features of East Asian cultural construction was the role of Buddhism in the dissemination of script, cosmopolitan language, and literate knowledge — a phenomenon particularly important to second millennium Korea, Japan, and Vietnam, each of which suffered crises in literacy at different points, due to invasion or internecine war. While comparison of Buddhist literacy in Korea and Japan has enjoyed a relatively robust tradition (especially with recent work on shared glossing techniques such as kunten), comparison with Vietnam has been limited by areal and disciplinary boundaries that are more artifacts of academic history, than substantive contours defining the cultures in question.

Our symposium seeks to break down these artifical barriers by examining a set of religious texts now housed at Thắng Nghiêm and Phổ Nhân, two syncretic Buddhist temples located 15 km southwest of Hanoi, in northern Vietnam. The collection was gathered from the surrounding region by the current abbot beginning in 1997, and represents a diverse library of primarily secular xylographic and epigraphic texts, composed over the latter half of the 2nd millennium, and written in both Literary Chinese and vernacular Vietnamese “ Chữ Nôm” (an extinct character script used to represent vernacular Vietnamese, until its replacement by the Latin alphabet in the early 20th century). As one contributor points out, these texts are remarkable for their pedestrian character, providing a uniquely mundane portrait of literacy in early modern northern Vietnam. These texts were recently digitized through the groundbreaking efforts of the Vietnamese Nom Preservation Foundation (VNPF), making the entire collection accessible to scholarly examination for the first time.

Catalyzed by the VNPF’s work, our project seeks to break new ground by staging a multidisciplinary investigation into the phenomenon of literacy, and its dissemination through the Buddhist institution. The enclosed abstracts seek to explore the nature of print culture as maintained and conducted by early modern Buddhist temples, its relationship to the court, and its philological practices and traditions, as well as its relationship to folk and non-literate traditions of religious practice. Additionally, our symposium includes a special panel on issues of digitizing the Buddhist canon — work that is foundational to all cutting edge research into premodern East Asian textual culture. These inquiries illuminate not only a sorely understudied aspect of Vietnamese history and culture, but also promise fruitful comparison with Japan, Korea, and China, on issues of Buddhism and literacy, classical education, and the rise of the vernacular.

Télécharger le programme (résumés) :

Hoang Ngo: Building a New House for the Buddha: Buddhist Social Engagement and Revival in Vietnam, 1927-1951 – PhD

[ndlr] Presentation de Christoph Giebel de la thèse de Hoang Ngo sur le bouddhisme socialement engagé des années 1927-1951, une période rarement considérée. Chronique publiée avec l’autorisation de son auteur.

Ref.: Hoang Ngo, Building a New House for the Buddha: Buddhist Social Engagement and Revival in Vietnam, 1927-1951, Chair: Christoph Giebel.

Now that most of us have begun the new academic year around the world, I am very pleased to make the following announcement:

Recently, in the University of Washington (Seattle) History department, Hoang Ngo successfully defended his dissertation “Building a New House for the Buddha: Buddhist Social Engagement and Revival in Vietnam, 1927-1951.”  The dissertation is based on extensive archival and library research in Viet Nam and France; it was supervised by Laurie Sears, Raymond Jonas, and Christoph Giebel (chair), and earlier also by Professor Emeritus Charles “Biff” Keyes.

The dissertation investigates in particular social engagement of Vietnamese Buddhists, in itself the product of the Buddhist revival emerging in the 1920s. During the revival, Vietnamese Buddhists attempted to remake their religion into a this-worldly Buddhism, establishing Buddhist associations and monastic schools and publishing periodicals to propagate the Dharma. Their goal was to use Buddhism to effectively deal with the colonization of the country by the French and the challenges posed by colonial modernity.

Hoang follows in great detail the debates within and among the emerging Buddhist associations of Cochinchina, Annam, and Tonkin, particularly during the 1930s and early 1940s when new ideas and profound change caused much excitement and activities as well as great anxieties and self-doubt.  What was the best way to propagate the Dharma among the masses?  How could one separate the “true” monk from the “fake”?  What was to be the proper balance between the sangha and the laity?  How could Buddhist associations organize themselves and operate effectively within an all-encompassing colonial order of control?  What role was there for revived Buddhism in the national(ist) struggle?  These and other questions fueled an explosion of intense debates, both in personal interactions as well as in various print media, over doctrinal, organizational and institutional aspects of Buddhism.

Despite personal and institutional rivalries, tensions between leading monks,  newly empowered lay people, and French authority, and persistent regional divisions, the ideal of a unified, all-Vietnamese Buddhist organization remained a long-standing, if elusive goal.  Unity, however, would come about only in the twilight of the colonial empire and the early years of the Cold War, and via the catalyst of the World Buddhist Conference in Sri Lanka.  In an epilogue, Hoang links the (short-lived) moment of unity in 1951 to the Buddhist Struggle Movement in the 1960s Republic, the subject of his earlier, pre-dissertation work.  At the end of a rigorous and vigorous defense, Hoang’s committee urged him to turn this important and richly documented dissertation into a full-fledged book manuscript.

Congratulations to Dr. Hoang Ngo!
C. Giebel

UW-Seattle, USA

Source : VSG

Thèse en ligne (PDF) téléchargeable sur le site de l’Université de Washington : https://digital.lib.washington.edu/researchworks/handle/1773/33976

Call for Paper: “Religions in Digital Asia II: Realities, Experiences, Visions”

[ndlr] Appel à communications.

 
Asian Research Center for Religion and Social Communication (ARC)
9th Roundtable Conference
ARC
© Facebook ARC

“Religions in Digital Asia II: Realities, Experiences, Visions”

Centurion University, Bubaneshwar, Odisha (India)

February 6-9, 2017

While one may yet be able to claim that the world has entered the digital age, as approximately half of the global population still lack access to the Internet, we can safely say that the world is well on its way towards fulfilling this term in its various dimensions  including  the  role  of  digital  technology  in  our  personal,  social, political, and even spiritual life.

In  2016,  the  Asian  Research  Center  organized  the  8th Annual  Roundtable Conference entitled “Religion in Digital Asia,” in which scholars in the field of religion and social communication across the region came to share the results of their investigations and reflections on different themes. The papers included both case studies as well as theoretical analysis pertaining to the effects and implications of digital technology on the religions and their adherents in Asia. Despite the rich and insightful perspectives presented at the conference, by its conclusion, the ARC board agreed that this theme has not been exhausted by any means. Many issues and questions remain for further scholarship by individuals in the field. This is the rationale for the decision to continue the discussion on the concern also as a theme for the 9th Annual ARC Roundtable Conference, which is entitled “Religion in Digital Asia II: Realities, Experiences, Visions.”

We invite scholars to submit paper proposals that could consider for example the following:

  • How does the nature of digital technology “mesh” with the fundamental nature  of  Asian  religious  traditions?  Are  there  any  aspects  of  this technology that are inherently contradictory to the spiritual foundations of certain traditions in Asia?

  • What is the role of digital technology in the inter-religious dialogue efforts taking place in Asia? Is digital technology being employed in a positive way or is it actually contributing to creating distance and conflict among religions?

  • Many Asian  traditions  such  as  Taoism  and  Buddhism  emphasize  the importance of nature in its philosophy and personal self-cultivation, what kind of effects does the digital age have on the spirituality of people hailing from these religious traditions?

  • Violence  either  depicted  or  advocated  in  the  name  of  religion  on  the Internet is prevalent. As a region characterized by tremendous cultural and religious diversity, what are the potential effects of this phenomenon on prospects for peace and harmony in Asia?

  • Asia is said to be the most digitally divided continent in the world because the region has some of the most digitally advanced countries as well as the least digitally advanced in the world. Are there any correlations between digital  advancement  and  religiosity  that  can  be  made  by  studies  of countries in the region?

  • As  age  old  religious  traditions  go  online  and  communities  establish themselves  in  cyberspace,  how  does  digital  technology  nourish  their spiritual life? Can digital technology enhance personal and communal life of online communities in ways that the traditional communities are not able to respond to?

  • Rituals are important to religion, and especially so in the Asian traditions. How have rituals been transformed by digital technology, and what kind of qualitative impact does this transformation have on the spirituality of religious adherents?

  • How  have  Asian  religious  leaders  employed  digital  technology  to participate  in  the  global  discourse  on  important  issues  such  as  climate change, poverty, religious persecution, etc.?

  • How have Asian traditions/religions employed the technology as a tool of communication  to propagate  their  messages  to  adherents  and  potential believers?

  • Many  so  called  Asian  values  have  their  roots  in  religious  and  cultural inculcation. How are these values reflected and lived out in the digital age? How might the digital age challenge these values?

  • What is the relationship between “digital-ness” and “Asian-ness”?
  • Are there special ways of religion through digital means of communication for migrants and Asians in diaspora? Where, when,  how and with what effect?

  • Are there any announcements or declarations of Asian religious bodies or leaders on digital communication or related fields?

The above questions are only suggestive of possible topics for scholars to engage in. Any other topics  appropriate and related to the theme of the Round Table are welcome!

Timings:

Abstracts  of about 300 words are to be submitted until September 10, 2016  for peer review. Accepted final paper abstracts are expected until December 10, 2016.

Participation  in  ARC  Roundtables  is  limited  to  a  maximum  of  25  scholars. Accepted papers will be presented at the conference but also published in the ARC journal Religion and Social Communication of St. John’s University, Bangkok.

For  any  further  information  and  submission  kindly  contact: arcstjohns.bkk@gmail.com, arceilers@gmail.com  or  leducsvd.arc@gmail.com with the subject line: ARC 9th Roundtable.

Source : VSG (Anthony Le Duc, Ph.D.)

Page Facebook : https://www.facebook.com/asianresearchcenter

Nouvel an lunaire 2016, année du singe [IAO – 2 et 3 février 2016]

Nouvel an lunaire 2016, événement culturel organisé par l’Institut d’Asie Orientale à Lyon sous le signe du Singe et du bouddhisme.

 

portail-Bandeau_nouvelan_IAO2016

Mardi 2 février : 19-23h

Soirée cinéma – ouverture du Nouvel an lunaire

  • Inauguration du Nouvel an lunaire par Jean-François Pinton, président de l’ENS de Lyon
  • Projections-débats :
Deux fois la Chine : nouveaux territoires, nouvelles fictions cinématographiques
– Présentations par Liuying Cao, doctorante à l’ENS de Lyon
– Avant-première de Kaili Blues de Bi Gang (2015, 1h50), prix du meilleur réalisateur émergent au Festival de Locarno 2015
– Projection exceptionnelle de Beijing Stories (地下香 / Underground Fragrance) de Pengfei Song (2015, 1h15), prix Fedeora du meilleur film à la Mostra de Venise 2015
– Question-réponses en direct depuis la Chine avec Pengfei Song
Lieu : Théâtre Kantor – Site René Descartes – 15 parvis René Descartes


Mercredi 3 février : 18-20h

Soirée conférence

  • La pénétration du bouddhisme dans la Chine impériale, conférence de Jacques Giès, ancien président du Musée national des arts asiatiques – Guimet et Président de l’Association Asie-Sorbonne (Université Paris IV-Sorbonne)
  • Intervention de Deirdre Emmons, chargée des collections asiatiques au Musée des Confluences.
  • Débats animés par Romain Graziani, Professeur en études chinoises, ENS de Lyon

Partenaires :
Département des Arts de l’ENS de Lyon
Musée des Confluences

Source : ENS de Lyon

Hoang Ngo : Building a New House for the Buddha – Buddhist Social Engagement and Revival in Vietnam, 1927-1951

[ndlr] Annonce d’une nouvelle étude sur le bouddhisme vietnamien concernant une période clé de son histoire. Résumé de l’étude par Christoph Giebel, publié avec son aimable autorisation.

Ref.: Hoang Ngo, Building a New House for the Buddha: Buddhist Social Engagement and Revival in Vietnam, 1927-1951, Chair: Christoph Giebel

The dissertation investigates in particular social engagement of Vietnamese Buddhists, in itself the product of the Buddhist revival emerging in the 1920s. During the revival, Vietnamese Buddhists attempted to remake their religion into a this-worldly Buddhism, establishing Buddhist associations and monastic schools and publishing periodicals to propagate the Dharma. Their goal was to use Buddhism to effectively deal with the colonization of the country by the French and the challenges posed by colonial modernity.

Hoang follows in great detail the debates within and among the emerging Buddhist associations of Cochinchina, Annam, and Tonkin, particularly during the 1930s and early 1940s when new ideas and profound change caused much excitement and activities as well as great anxieties and self-doubt.  What was the best way to propagate the Dharma among the masses?  How could one separate the “true” monk from the “fake”?  What was to be the proper balance between the sangha and the laity?  How could Buddhist associations organize themselves and operate effectively within an all-encompassing colonial order of control?  What role was there for revived Buddhism in the national(ist) struggle?  These and other questions fueled an explosion of intense debates, both in personal interactions as well as in various print media, over doctrinal, organizational and institutional aspects of Buddhism.

Despite personal and institutional rivalries, tensions between leading monks,  newly empowered lay people, and French authority, and persistent regional divisions, the ideal of a unified, all-Vietnamese Buddhist organization remained a long-standing, if elusive goal.  Unity, however, would come about only in the twilight of the colonial empire and the early years of the Cold War, and via the catalyst of the World Buddhist Conference in Sri Lanka.  In an epilogue, Hoang links the (short-lived) moment of unity in 1951 to the Buddhist Struggle Movement in the 1960s Republic, the subject of his earlier, pre-dissertation work.  At the end of a rigorous and vigorous defense, Hoang’s committee urged him to turn this important and richly documented dissertation into a full-fledged book manuscript.

Christoph Giebel, 15/09/2015.

Philippe Langlet : Les Propos de l’éveillé Tuệ Trung – Un sage bouddhiste vietnamien au XIIIe siècle

[ndlr] Parution d’une belle étude de Philippe Langlet (1935-2013) sur le sage Tue Trung et plongée dans la pensée religieuse vietnamienne du XIIIe siècle. Présentation de l’éditeur.

Les Propos de l’éveillé Tuệ Trung – Tuệ Trung, thượng sĩ ngữ lục

Un sage bouddhiste vietnamien au XIIIe siècle (1230-1291)

Philippe Langlet

Langlet_LesProposDeLEveilléTueTrung

Les sagesses taoïste et bouddhiste se sont rencontrées et mutuellement enrichies dès le deuxième siècle, notamment dans la plaine du fleuve Rouge, alors extrémité méridionale, plus ou moins autonome de l’empire chinois. Pendant un millénaire, et non sans défendre leur particularisme, les moines lettrés du Giao Chi – An Nam ont participé activement à l’approfondissement de la civilisation, offrant finalement la perspective d’une haute spiritualité naturelle par la religion bouddhiste ou par une difficile intuition immédiate. Ce fut l’École de l’Esprit, pour laquelle on reprit au Xe siècle le terme indien dhyana, transcrit chan [na], vietnamien thiền, japonais zen. Méfiants envers les enseignements théoriques, ils y ont privilégié l’éveil personnel, aidé par des maîtres plutôt guides spirituels, auteurs de dialogues et de stances décourageant les spéculations intellectuelles, et menant aux évidences naturelles. La dynastie Trần s’est imposée au XIIIe siècle dans et hors de l’An Nam – Ðai Việt, alors avec le Japon bastions extrêmes de la résistance contre les invasions mongoles. Ses rois ont consolidé le rôle du bouddhisme comme l’âme nationale. Ils ont élaboré une littérature, dans l’esprit et la langue de la sagesse chinoise, mais en libre choix, qui en fait pour le Việt Nam un héritage culturel aussi important que les livres classiques confucéens. Les Propos du prince Trần Tung (1230-1291) mis en forme, Tuệ Trung thượng sĩ ngữ lục, sont parmi les œuvres les plus importantes qui nous sont parvenues.

Réf. : Philippe Langlet, Les Propos de l’éveillé Tuệ Trung – Tuệ Trung, thượng sĩ ngữ lục. Un sage bouddhiste vietnamien au XIIIe siècle (1230-1291), Paris, Les Indes savantes, coll. Religions, 2015.

Source : Les Indes savantes